Ekmek çeşitleri: tam buğday, çavdar, ekşi maya

Ekmek reyonu, dilim, somun, çavdar, tam buğday ve tatlı ekmeklerle doludur. Adı sağlıklı geçen her somun aynı değildir. Bu yazı ekmeği yasaklamaz. Tam tahıl ile yalnızca esmer rengin farkını tam tahıl yazısında ayırmıştık. Burada rafta hangi ismin ne anlama geldiği ve eve götürürken nelere bakılacağı var.

Beyaz, tam buğday, çavdar

Beyaz ekmek, ince öğütülmüş undan yapılır, dilimi hafiftir ve çabuk doyurmaz. Tam buğday ekmeğinde ilk un tam buğdaydır; kepek görünür, dilim daha tok tutar. Çavdar ekmeği daha yoğun ve biraz ekşi olabilir. Karışık tahıl yazan ekmekte birkaç tohum serpilmiş olabilir, asıl un yine beyaz olabilir. Tohum, ekmeğin tamamını tam tahıl yapmaz. İlk una bakmak, kapağın vaadinden daha dürüsttür.

Ekşi maya ayrı bir sınıftır

Ekşi maya, mayanın uzun süre çalıştığı ekmekleri anlatır. Tadı ekşidir, içi delikli veya sıkı olabilir. Ekşi maya olmak, otomatik olarak tam tahıl olmak demek değildir. Beyaz undan da ekşi maya yapılır. İkisini birden istiyorsanız hem ekşi maya hem tam buğday yazısına bakın. Uzun fermantasyon bazı kişilerde mideyi daha rahat ettirir; bu herkes için geçerli bir söz değildir. Şişkinlik sürüyorsa ekmeği suçlamadan önce bir uzmana danışın.

Dilim, tuz ve tarih

İnce dilim, kalın dilimden daha küçük porsiyondur. Pakette dilim sayısı ve tarih yazar. Bugün alınan ekmek yarına yumuşayacaksa küçük poşet alın. Küf, tek dilimde bile görününce tüm poşeti koklayın; küflü dilimi ayıklayıp gerisini yemek güvenli bir alışkanlık değildir. Tuz bazı ekmeklerde yüksektir. Peynir ve zeytinle birlikte yenince tuz üst üste biner. Bunun mutfak halini tuzu azaltmak yazısı anlatır.

Evde saklama

Ekmeği buzdolabında bekletmek bayatlatır ve sertleştirir. Oda sıcakığında bir iki gün, fazlası dilimlenip dondurulur. Sabah bir dilimi çıkarıp ısınması yeter. Poşeti terletmek küf yapar; ağzı sıkı kapalı, serin bir ekmek kutusu daha iyi durur. Bayat ekmek çorbaya ve yumurtaya girer, küflü ekmek girmez.

Hangisini ne zaman

Her gün aynı ekmeği dayatmayın. Kahvaltıda bir dilim tam buğday, çorbada bir dilim beyaz ekmek olağandır. Önemli olan günün bütün ekmeğinin farkında olmadan yenmemesidir. Sofraya bütün somun yerine dilim koymak, porsiyonu görünür kılar. Çocuk tabağında da aynı ekmek olur, dilim küçülür.

Sık sorulan sorular

En sağlıklısı çavdar mıdır? Tek başına böyle bir sıralama gerekmez. Tam tahıllı ve tuzu aşırı olmayan, sizin mideye uyan ekmek yeter. Çeşit günlere yayılır.

Glutensiz ekmek herkese gerekir mi? Hayır. Teşhis yoksa beyaz undan kaçmak için glutensiz ürüne geçmek şart değildir. Şüphede hekime danışın.

Kepekli yazısı yeter mi? Yetmeyebilir. Kepek sonradan eklenmiş olabilir. İçindekilerde ilk unun adına bakın.